Λόγου Γιόγκις

8 απλά λογοθεραπευτικά τιπς για γονείς

Τα καθήκοντα των παιδιατρικών λογοθεραπευτών δεν τελειώνουν όταν ολοκληρώνεται μια συνεδρία. Οι συνεδρίες λογοθεραπείας συνήθως διαρκούν 45-90 λεπτά την εβδομάδα – και είναι πολύ σημαντικό αυτές οι νέες δεξιότητες να υιοθετούνται και να εξασκούνται κατά τη διάρκεια της καθημερινής ζωής στο σπίτι, δηλαδή κατά τη διάρκεια του φαγητού, σε ένα οικογενειακό παιχνίδι, όταν σας βοηθάει σε κάτι… Μία από τις πιο κρίσιμες πτυχές του επαγγέλματός μας είναι να καθοδηγούμε τους γονείς και τους φροντιστές να ακολουθούν τις δραστηριότητες που τους δίνουμε στο σπίτι, με σκοπό να υποστηρίξουν τον λόγο και την ομιλία των παιδιών τους. Και για να γίνει αυτό, η συμμετοχή των γονέων είναι υψίστης σημασίας ( όταν οι γονείς είναι συνεργάσιμοι, υποστηρικτικοί και δέχονται να βοηθήσουν τότε τα αποτελέσματα είναι καταπληκτικά). Αυτό βοηθά τα παιδιά να κάνουν τη μέγιστη πρόοδο προς τους λογοθεραπευτικούς τους στόχους και να γενικεύουν νέες δεξιότητες στο οικείο περιβάλλον τους που είναι το σπίτι τους.

Ακολουθεί μια λίστα με χρήσιμες στρατηγικές που χρησιμοποιούνται από λογοθεραπευτές έχοντας ως στόχο την ανάπτυξη του λόγου και της ομιλίας του παιδιού. Ξεκινήστε να τις χρησιμοποιείτε στο σπίτι σας σήμερα!

1. Επεξήγηση

Καθώς μιλάτε και είναι το παιδί σας μπροστά να εξηγείται πάντα αυτό που κάνετε, να δίνεται πληροφορίες για πράξεις και αντικείμενα. Όταν εκφράζεστε λεκτικά χρησιμοποιήστε χειρονομίες, ενέργειες και μπορείτε να δείχνετε, όπου βέβαια απαιτείται. Για παράδειγμα εάν μαγειρεύετε μαζί, παίρνετε το αβγό και του λέτε, γνώριζες ότι η κότα γεννάει τα αβγά, κοίτα το δικό μας πόσο μεγάλο είναι, τώρα σπάω το τσόφλι για να χυθεί ο κρόκος και το ασπράδι στο πιάτο, παίρνω το πιρούνι και ανακατεύω το αβγό έτσι γύρω γύρω, θες να με βοηθήσεις, να το κάνεις και εσύ;

2. Ορίστε ρουτίνες και χρησιμοποιήστε επαναλαμβανόμενο λόγο

Χρησιμοποιήστε τις ίδιες λέξεις/φράσεις επανειλημμένα κατά τη διάρκεια καθημερινών δραστηριοτήτων. Ο επαναλαμβανόμενος λόγος μπορεί να έχει τη μορφή ομοιοκαταληξίας, τραγουδιών, απλών ιστοριών κ.λπ. Για παράδειγμα «φτιάχνω το τοστάκι, βάζω και τυράκι, ένα ζαμπονάκι και ένα ντοματάκι (τραγουδιστά)». Σημείωση! Τα παιδιά λατρεύουν τα τραγουδάκια και συνήθως τα βοηθούν να ανακαλέσουν πληροφορίες.

3.Μοντελοποίηση

Η μοντελοποίηση βοηθά το παιδί να μιμηθεί λεκτικές και σωματικές ενέργειες. Τους βοηθά επίσης να χρησιμοποιούν λέξεις & φράσεις ανεξάρτητα από τα συμφραζόμενα.

Όταν θέλετε να τους μάθετε ένα αντικείμενο, φέρτε το αντικείμενο κοντά στο στόμα σας. Στη συνέχεια, μοντελοποιήστε τη λέξη. Όταν βάζετε το αντικείμενο δίπλα από το στόμα σας πριν του το δώσετε, το παιδί σας θα αρχίσει να αποδίδει νόημα μεταξύ του αντικειμένου που κρατάτε και της λέξης που λέτε. Εάν το παιδί σας μιμείται μετά από εσάς, δώστε του το. Αν όχι, επαναλάβετε τη διαδικασία και στη συνέχεια μπορείτε να του το δώσετε. Γενικότερα πρώτα να δείχνετε και να λέτε οτιδήποτε θέλετε το παιδί σας να κάνει και να πει.

4.Προσφέρετε επιλογές

Όταν ρωτάτε το παιδί σας, δώστε του επιλογές. Περιορίστε τις ερωτήσεις κλειστού τύπου, ναι/όχι όπως «Θέλεις το κόκκινο αυτοκίνητο;» ή ερωτήσεις ανοιχτού τύπου, όπως «Τι θέλεις;» Αντίθετα, μπορείτε να κάνετε την ερώτηση με αυτόν τον τρόπο «Θέλεις το κόκκινο ή το μπλε αυτοκίνητο;» Όταν δίνετε στο παιδί σας επιλογές, το βοηθά να ανταποκρίνεται καλύτερα, μειώνοντας έτσι την επικοινωνιακή απογοήτευση που μπορεί να προκληθεί όταν χρησιμοποιείτε ερωτήσεις ανοιχτού τύπου και το παιδί ίσως να μην είναι σε θέση να εκφραστεί.

5.Παράλληλη ομιλία

Περιγράψτε τι κάνει το παιδί σας κατά τη διάρκεια μιας δραστηριότητας, σα να είστε ένας αθλητικός εκφωνητής. Στο παιδί σας μπορεί να μην αρέσει η συχνή χρήση ερωτήσεων. Κάποιες φορές με τις πολλές ερωτήσεις αισθάνονται πιεσμένα, και όταν δεν ανταποκρίνονται μπορεί να οδηγηθούν σε απογοήτευση. Αντίθετα, κάντε σχόλια για όσα μπορείτε να ακούσετε, να δείτε, να αγγίξετε. Εάν μιλάτε για μια ιστορία μιας φάρμας, κάντε σχόλια όπως «Ω, μπορώ να δω έναν μεγάλο κόκκινο αχυρώνα», «Ο σκύλος λέει χαρούμενα γαβ-γαβ» αντί να κάνετε ερωτήσεις όπως «Τι μπορείς να δεις;», «Τι λέει ο σκύλος;». Επίσης, όταν φτιάχνετε ένα παζλ και επιλέγει τα κομμάτια, περιγράψτε κάθε κινησή του, το χρώμα που έχει το κομμάτι, τα σχέδια…

6.Υπομονή

Πάντα να του δίνετε αρκετό χρόνο πριν σας μιμηθεί ή σας απαντήσει. Μπορεί να σας φανεί πολύς χρόνος, αλλά το να του παρέχετε 10-15 δευτερόλεπτα αφού του κάνετε μια ερώτηση μπορεί να είναι χρήσιμο. Το παιδί χρειάζεται αυτόν τον χρόνο για να επεξεργαστεί τις πληροφορίες που του δόθηκαν. Κάντε παύση και αφήστε το παιδί σας να απαντήσει. Για παράδειγμα, στο γνωστό τραγουδάκι » Χαρωπά τα δυο μου χέρια τα ____ (παλαμάκια με τα χέρια)».

7.Επέκταση

Δώστε αρκετές πληροφορίες, βάλτε χρώμα και τόνο στην ομιλία σας. Εάν το παιδί ειναι μονολεκτικό ή η πρόταση του αποτελείται από δύο λέξεις , επαναδιατυπώστε την με περισσότερες λεπτομέρειες π.χ. εάν πει «μεγάλο πουλί», εσείς απαντάτε «κοίτα το μεγάλο καφέ πουλί επάνω στο δέντρο».
Στη συνέχεια, σταδιακά θα επεκταθείτε περισσότερο, θα μιλήσετε για τη φωλιά του πουλιού, τα αυγά, τα σκουλήκια, τα μέρη του δέντρου κ.τ.λ. Έτσι, την επόμενη φορά που θα βρίσκεστε έξω, θα μπορούσατε να πείτε: κοίτα υπάρχει το μεγάλο καφέ πουλί στο δέντρο που είδαμε χθες. Αναρωτιέμαι αν σήμερα φτιάχνει μια φωλιά για τα πουλιά της;»
Όσο πιο συχνά κάνετε επεκτάσεις, τόσο το καλύτερο. Με πολλές επαναλήψεις, θα διαπιστώσετε ότι η γλώσσα του μικρού σας παιδιού αρχίζει να εκρήγνυται και ξαφνικά θα αισθάνεται σαν να μιλάει με ολόκληρες προτάσεις! Είναι αυτονόητο ότι οι επεκτάσεις δεν θα γίνονται σε κάθε του σκέψη αλλά να προσπαθείτε να γίνεται συχνά, σαν ένα παιχνίδι μεταξύ σας.

8.Ευγένεια και κατανόηση

Όταν το παιδί δίνει μια λάθος απάντηση, ποτέ δεν του επισημαίνουμε το λάθος του. Πολλές φορές τα παιδιά δεν είναι σε θέση να αντιληφθούν τι ακριβώς ζητάμε όταν του λέμε να μιλήσουν σωστά. Οι φράσεις » δεν το λες σωστά», «ξανά πέστο», «δεν καταλαβαίνω έτσι όπως μιλάς «, «μίλα καθαρά/σωστά) έχουν αρνητικές επιπτώσεις στη ψυχολογία του παιδιού και πιθανόν στην έκφρασή του. Είναι απαγορευτικές φράσεις! Μπορεί σε έναν ενήλικα κάποια πράγματα να φαίνονται αυτονόητα, για τα παιδιά δεν είναι. Εμείς ως λογοθεραπευτές και εσείς οι γονείς θέλουμε να ενθαρρύνουμε την ομιλία του παιδιού, να μην φοβάται και γι’αυτό του δίνουμε πολλές ευκαιρίες να μιλήσει και να εκφραστεί όπως μπορεί. Ενθαρρύνουμε την επικοινωνία, δεν το διακόπτουμε ακόμη και όταν κάνει λάθη, περιμένουμε να τελειώσει την πρόταση και αναδιατυπώνουμε την προστασή του σωστά. Για παράδειγμα, το παιδί λέει » θέλω νόνια», απάντηση γονιού » Α! θες να φας τα μακαρόνια, για δως μου το πιάτο σου».

Χρησιμοποιήστε αυτές τις λογοθεραπευτικές στρατηγικές στο σπίτι με το παιδί σας. Να θυμάστε ότι πάντα πρέπει να συμβουλεύεστε τον λογοθεραπευτή σας για οποιαδήποτε απορία και πάντα να συζητάτε μαζί του τυχόν ανησυχίες.